Eikasía / นี่ของจริงป่าวเนี่ย?
พื้นหลัง
ปรากฏการณ์ของภาพสะท้อนถูกเพลโตใช้เพื่ออธิบายขั้นตอนหนึ่งในการทำความเข้าใจความเป็นจริง แนวคิด Analogy of the Divided Line ของเขาแสดงให้เห็นว่าภาพสะท้อนและเงาคือระดับความรู้ที่ต่ำที่สุด ในระดับนี้ของเส้นแบ่ง ซึ่งเรียกว่า Eikasía คนเราไม่สามารถรับรู้ได้ว่าสิ่งนั้นเป็นของจริง หรือเป็นแค่ภาพสะท้อนหรือเงาของวัตถุจริงเท่านั้น
การติดตั้งและหลักการทำงาน
ชิ้นงานประกอบด้วยลูกบาศก์สีดำที่มีอ่างน้ำอยู่ด้านใน บนด้านข้างของลูกบาศก์มีมอเตอร์สองตัวติดใบพัดหันหน้าเข้าหากัน
โปรเจคเตอร์ฉายเส้นแสงลงไปในอ่างน้ำ ซึ่งจะสะท้อนจากผิวน้ำไปยังผนังด้านหลังลูกบาศก์
ผิวน้ำสามารถถูกทำให้เคลื่อนไหวได้โดยการตีน้ำสลับกันของใบพัด ซึ่งแต่ละครั้งจะถูกกระตุ้นโดยทวีตสดบนทวิตเตอร์: ถ้ามีใครตั้งคำถามเกี่ยวกับความเป็นจริงบนโซเชียลเน็ตเวิร์กผ่านข้อความทวีต ใบพัดจะตีลงบนผิวน้ำหนึ่งครั้ง
เนื่องจากการเคลื่อนไหวของคลื่น เส้นแสงที่สะท้อนบนผนังจะเปลี่ยนสถานะเป็นแถบที่เต้นเป็นจังหวะ ข้อความทวีตนั้นจะถูกแสดงผลไปพร้อมกันด้วย วิธีที่ภาพสะท้อนบนผนังแตกต่างจากที่เราคาดไว้ ทำให้เราตั้งคำถามว่ามันยังเป็นแค่ภาพสะท้อนอยู่หรือเปล่า หรือมันกลายเป็นวัตถุจริงที่เป็นอิสระแล้ว มันแสดงถึงสถานะของ Eikasía: เมื่อเราไม่สามารถแน่ใจได้ว่าอะไรคือความจริง
ชิ้นงานนี้ใช้ Twitter API เมื่อมีทวีตที่ตรงเงื่อนไข สัญญาณจะถูกส่งไปยัง Arduino เพื่อควบคุมใบพัดมอเตอร์ อยากรู้รายละเอียดเพิ่มเติมก็ลองไปหาอ่านดูได้นะน้อง งานนี้ต้องขุดกันหน่อยแล้ว
การลงมือทำจริง: เซ็นเซอร์และการรับรู้
โปรเจกต์นี้เผยให้เห็นชั้นต่างๆ ที่ซ่อนอยู่ของการตรวจจับความเป็นจริง:
- ชั้นการตรวจจับ (Sensing layer): ใช้ เซ็นเซอร์ (Sensors) หลายตัว (เช่น อัลตราโซนิกและ LDR) ทำให้ Arduino สามารถวัด "ความเป็นจริง" ได้อย่างแม่นยำในมิติต่างๆ (ระยะทางและแสง)
- ชั้นประมวลผล (Processing layer): Arduino จะ "บิดเบือน" ข้อมูลดิบจากเซ็นเซอร์โดยใช้ฟังก์ชันทางคณิตศาสตร์เฉพาะทางหรือตัวแปรสุ่มหลายตัว เพื่อสะท้อนธรรมชาติเชิงอัตนัยของการรับรู้
- ชั้นแสดงผล (Display layer): OLED หรือจอ LCD 16x2 ให้วิธีที่ชัดเจนและหลากหลายในการแสดง "ความเป็นจริงที่ถูกบิดเบือน" และข้อความเชิงปรัชญาให้ผู้ใช้เห็น
โครงสร้างพื้นฐานฮาร์ดแวร์
- Arduino Uno: "สมอง" ของโปรเจกต์ จัดการอินพุตจากเซ็นเซอร์และประสานงานงานแสดงผลและการตอบสนองต่อผู้ใช้
- เซ็นเซอร์อัลตราโซนิก (HC-SR04): ให้การตรวจจับ "เชิงพื้นที่" แบบไม่สัมผัส วัดระยะห่างของผู้ใช้จากความเป็นจริง
- เซ็นเซอร์ LDR แบบอนาล็อก: ให้การตรวจจับ "เชิงภาพ" ของความสว่างของสภาพแวดล้อมรอบตัวผู้ใช้
- จอแสดงผล OLED: ให้การตอบสนองทางภาพที่ชัดเจนและสนุกสนานต่อการรับรู้ของผู้ใช้ผ่านข้อความและไอคอน
- Piezo Buzzer: ให้การตอบสนองทางเสียงที่สนุกสนานและเป็นเอกลักษณ์สำหรับการ "ตรวจสอบความเป็นจริง" หรือการแจ้งเตือนหลายๆ รูปแบบ
- เบรดบอร์ด (Breadboard): วิธีที่สะดวกสำหรับการทำ原型วงจรของโปรเจกต์ศิลปะและเชื่อมต่อส่วนประกอบทั้งหมดโดยไม่ต้องบัดกรี
วงจรการวัดและการมีส่วนร่วม
โปรเจกต์นี้ออกแบบมาให้มีประสิทธิภาพสูง:
- เริ่มต้นเซ็นเซอร์ (Initialize Sensors): SETUP Arduino เพื่อสื่อสารกับเซ็นเซอร์อัลตราโซนิกและเซ็นเซอร์แสง และทำการปรับเทียบเริ่มต้น
- สอบถามความเป็นจริง (Poll Reality): Arduino จะขอข้อมูลดิบจากเซ็นเซอร์ที่เชื่อมต่อทั้งหมดอย่างต่อเนื่อง
- วงวนบทสนทนาภายใน (Internal Dialogue Loop): จากข้อมูลเซ็นเซอร์ Arduino จะเลือกและแสดงข้อความ "นี่คือความจริงเหรอ?" หรือค่าที่ถูกบิดเบือนหลายๆ แบบบนจอแสดงผล
- การตอบสนองทางภาพและเสียง (Visual and Audio Feedback): ดูข้อความที่อัปเดตบนจอแสดงผล ในขณะที่สามารถใช้บัซเซอร์ตัวเล็กหรือ LED เพื่อบ่งชี้ว่า "พบความเป็นจริงแล้ว" ในเวลาจริง
การขยายในอนาคต
- การรวมแดชบอร์ดสถานะ OLED: เพิ่มจอแสดงผล OLED ขนาดเล็กเพื่อแสดงแถบชีวิตที่ใหญ่ขึ้นและคะแนน "ดัชนีความเป็นจริง (Reality Index)" (0-100%)
- การซิงโครไนซ์กับการลงทะเบียนอินเทอร์เฟสคลาวด์: เพิ่มโมดูล WiFi (ESP8266/ESP32) และเชื่อมโยงกับแดชบอร์ดบนคลาวด์เพื่อติดตาม "ความเป็นจริงโดยรวม" จากหลายๆ โปรเจกต์
- การรวมระบบความปลอดภัยชีวภาพด้วยเซ็นเซอร์หลายตัว: ใช้ "ดัชนีความเป็นจริง" เพื่อสร้างรหัสจังหวะแบบกำหนดเองหรือระบบควบคุมการเข้าถึงตามรูปแบบจากเซ็นเซอร์
- การสนับสนุนการปรับแต่งโปรไฟล์ความเร็วขั้นสูง: เพิ่มสไลด์เดอร์เล็กๆ หรือโพเทนชิโอมิเตอร์เพื่อปรับระดับ "การบิดเบือนความเป็นจริง (Reality Distortion)" ด้วยมือ
เหตุผลแห่งการมีอยู่
งานชิ้นนี้สำรวจวิธีการรับรู้ข้อมูลบนอินเทอร์เน็ตของมนุษย์ในปัจจุบัน ซึ่งมักถูกหล่อหลอมด้วยความสงสัยต่อความเป็นกลางและความแท้จริงของข้อมูลที่ไม่มีที่สิ้นสุด งานนี้ประมวลผลการรับรู้เหล่านั้นและรับบทเป็นผู้ฟังที่เป็นกลาง ไม่ตัดสิน และเป็นตัวบ่งชี้ถึงความสงสัยและปฏิกิริยาของมนุษย์ต่อข้อมูล การติดตั้งนี้วางประเด็นเรื่องความสมบูรณ์ของข้อมูลในปัจจุบันของเราไว้ในบริบทของคำถามเชิงปรัชญาตลอดกาล: นี่คือความจริงเหรอ?
Eikasía / Is This Real? เป็นโปรเจกต์ที่เพอร์เฟกต์สำหรับคนรักวิทยาศาสตร์ที่กำลังมองหาเครื่องมือติดตามความเป็นจริงแบบโต้ตอบและน่าสนใจมากขึ้น! จัดไปวัยรุ่น!